Kazimierz, który był sprawiedliwy

 

W tym tekście chciałbym opisać Kazimierza II Sprawiedliwego. Był już Kazimierz I, więc czas na drugiego. Jeśli zdecydujecie się na przeczytanie tego tekstu, poznacie jego życiorys.

Kazimierz II urodził się prawdopodobnie w roku 1138 (dokładna data narodzin nie jest znana). Jego dzieje przypadają na okres rozbicia dzielnicowego (1138-1320).

Był synem Bolesława III Krzywoustego i Salomei z Bergu. Jako pogrobowiec, czyli osoba urodzona po śmierci swego ojca, został pominięty w testamencie Bolesława Krzywoustego, dlatego nie miał własnej dzielnicy. W 1144 roku zmarła jego matka i opiekę nad nim przejęli jego bracia.

Los Kazimierza zmienił się, gdy jego brat, Henryk Sandomierski, zginął w 1166 roku podczas wyprawy przeciw Prusom. Henryk w testamencie zapisał młodszemu bratu dzielnicę sandomierską. Mimo to Kazimierzowi nie udało się opanować jej całej, resztę z Sandomierzem i Lublinem zajął Bolesław Kędzierzawy. Została mu tylko Wiślica. W tym okresie prawdopodobnie ożenił się z Heleną, córką Konrada II, księcia czeskiego.

Los Kazimierza zaczął się wyraźnie zmieniać w 1172 roku, kiedy możni z Małopolski, niezadowoleni z panowania Bolesława Kędzierzawego, zaproponowali mu władzę nad Małopolską. Panowie chcieli wciągnąć Kazimierza do spisku przeciwko Bolesławowi, on jednak odmówił. Wtedy zasłużył sobie na przydomek „sprawiedliwy”.

W 1177 roku możni małopolscy ponownie zaproponowali księciu objęcie: władzy nad Małopolską i przywództwa nad buntem, tym razem przeciwko Mieszkowi III Staremu. Kazimierz tym razem się zgodził się i wkrótce został władcą Małopolski. Na pewien czas zajął także część Wielkopolski, a Mieszko Stary uciekł za granicę lub też schronił się u księcia raciborskiego, Mieszka IV Plątonogiego.

Państwo Kazimierza II Sprawiedliwego

W ciągu kilku lat Kazimierz II był już księciem sandomierskim, mazowieckim, małopolskim. Rządził czasowo (do 1181 roku) częścią Wielkopolski z Gnieznem i Kaliszem. W latach 1177-1194 był także władcą zwierzchnim Polski, czyli tzw. księciem seniorem.

Podczas nieobecności Kazimierza w Krakowie wybuchł bunt mający na celu przywrócenie władzy Mieszkowi III Staremu. Jednak książę, z pomocą posiłków ruskich, szybko stłumił zamieszki.

Koniec swojego panowania książę spędził na walkach z Jadźwingami, ludem mieszkającym na północ od Polski.

Książę Kazimierz II Sprawiedliwy zmarł 5 maja 1194 roku. Oficjalnie przydomek „sprawiedliwy” nadano mu w XVI wieku.

-----------------------------------
źródło ilustracji: Wikipedia